{"id":2929,"date":"2026-04-29T15:55:02","date_gmt":"2026-04-29T12:55:02","guid":{"rendered":"https:\/\/www.gamermarkt.com\/blog\/?p=2929"},"modified":"2026-04-29T15:55:03","modified_gmt":"2026-04-29T12:55:03","slug":"playstation-ps5-drm-30-gun-dijital-oyun-lisans-krizi","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www.gamermarkt.com\/blog\/tr\/playstation-ps5-drm-30-gun-dijital-oyun-lisans-krizi\/","title":{"rendered":"PlayStation’da DRM Krizi: Dijital Oyunlar\u0131n\u0131z 30 G\u00fcn Sonra Kilitlenebilir"},"content":{"rendered":"\n
\n

Sony’nin Mart 2026 g\u00fcncellemesiyle PS4 ve PS5 dijital oyunlar\u0131na eklenen 30 g\u00fcnl\u00fck lisans do\u011frulama sistemi, oyun d\u00fcnyas\u0131nda dijital m\u00fclkiyet tart\u0131\u015fmas\u0131n\u0131 yeniden alevlendirdi.<\/p>\n<\/blockquote>\n\n\n\n

Sony, Mart 2026 firmware g\u00fcncellemesiyle birlikte PS4 ve PS5 konsollar\u0131ndaki dijital oyunlara 30 g\u00fcnl\u00fck bir lisans do\u011frulama s\u00fcresi ekledi. Bu s\u00fcre i\u00e7inde konsol internete ba\u011flanmazsa, yeni sat\u0131n al\u0131nan dijital oyunlar kilitlenebiliyor ve “Lisans\u0131 do\u011frulamak i\u00e7in sunucuya ba\u011flan\u0131lam\u0131yor” hatas\u0131 veriyor. Konu, 24 Nisan’da i\u00e7erik \u00fcreticisi Modded Hardware’in payla\u015f\u0131m\u0131yla g\u00fcn y\u00fcz\u00fcne \u00e7\u0131kt\u0131 ve k\u0131sa s\u00fcrede milyonlarca g\u00f6r\u00fcnt\u00fclenmeye ula\u015ft\u0131.<\/p>\n\n\n\n

30 G\u00fcnl\u00fck DRM Tam Olarak Ne Anlama Geliyor?<\/h2>\n\n\n\n

Mart 2026 sistem g\u00fcncellemesinden sonra PlayStation Store’dan sat\u0131n al\u0131nan dijital oyunlara otomatik olarak 30 g\u00fcnl\u00fck bir “ge\u00e7erlilik s\u00fcresi” ekleniyor. PS4’te bu s\u00fcre oyunun bilgi ekran\u0131nda a\u00e7\u0131k\u00e7a g\u00f6r\u00fcnt\u00fclenirken, PS5’te arka planda \u00e7al\u0131\u015f\u0131yor ve yaln\u0131zca s\u00fcre doldu\u011funda hata mesaj\u0131 olarak kar\u015f\u0131n\u0131za \u00e7\u0131k\u0131yor. Konsol bu 30 g\u00fcn i\u00e7inde en az bir kez PSN sunucular\u0131na ba\u011flan\u0131p lisans\u0131 do\u011frulayamazsa oyun ba\u015flat\u0131lam\u0131yor.<\/p>\n\n\n\n

PlayStation destek biriminin kullan\u0131c\u0131lara verdi\u011fi yan\u0131tlarda “Mart 2026 g\u00fcncellemesinden sonra dijital olarak sat\u0131n al\u0131nan t\u00fcm oyunlar bu s\u00fcre s\u0131n\u0131r\u0131ndan etkileniyor” ifadesi yer ald\u0131. Ayr\u0131ca konsolu “birincil (primary)” olarak ayarlaman\u0131n bu 30 g\u00fcnl\u00fck gereksinimi atlatmad\u0131\u011f\u0131 da belirtildi.<\/p>\n\n\n\n

Hangi Oyunlar Etkileniyor, Hangileri Etkilenmiyor?<\/h2>\n\n\n\n

Yap\u0131lan testlere g\u00f6re Mart 2026 \u00f6ncesinde sat\u0131n al\u0131nan dijital oyunlar bu DRM sisteminden etkilenmiyor. Konsol \u00e7evrimd\u0131\u015f\u0131 olsa bile eski oyunlar normal \u015fekilde \u00e7al\u0131\u015fmaya devam ediyor. Ancak Mart 2026 g\u00fcncellemesinden sonra sat\u0131n al\u0131nan t\u00fcm yeni dijital oyunlar, 30 g\u00fcnl\u00fck do\u011frulama zorunlulu\u011funa tabi tutuluyor.<\/p>\n\n\n\n

Fiziksel disk ile sahip olunan oyunlarda ise \u015fu an i\u00e7in b\u00f6yle bir k\u0131s\u0131tlama tespit edilmedi. Bu durum, zaten uzun s\u00fcredir devam eden “fiziksel mi dijital mi” tart\u0131\u015fmas\u0131n\u0131 yeniden alevlendirdi.<\/p>\n\n\n\n

Testler Ne G\u00f6steriyor?<\/h2>\n\n\n\n

\u0130\u00e7erik \u00fcreticisi Spawn Wave, PS5 \u00fczerinde CMOS pilini \u00e7\u0131kararak dahili saati s\u0131f\u0131rlad\u0131 ve Nisan 2026’da sat\u0131n ald\u0131\u011f\u0131 Saint Slayer: Spear of Sacrilege ile Vampire Crawlers oyunlar\u0131n\u0131 ba\u015flatmay\u0131 denedi. Her iki oyunda da “Bu i\u00e7erik kullan\u0131lam\u0131yor. Lisans\u0131n\u0131z\u0131 do\u011frulamak i\u00e7in sunucuya ba\u011flan\u0131lam\u0131yor” hata mesaj\u0131yla kar\u015f\u0131la\u015ft\u0131. Oyun koruma toplulu\u011fu DoesItPlay’in test ekibi de ayn\u0131 sonu\u00e7lar\u0131 PS4 \u00fczerinde do\u011frulad\u0131.<\/p>\n\n\n\n

Ensonhaber’in aktard\u0131\u011f\u0131na g\u00f6re Hikikomori Media taraf\u0131ndan yap\u0131lan testlerde de konsol internetten kopar\u0131l\u0131p CMOS pili \u00e7\u0131kar\u0131ld\u0131\u011f\u0131nda, yaln\u0131zca Nisan 2026’da dijital sat\u0131n al\u0131nan Wild Arms 4 ve Vampire Crawlers oyunlar\u0131n\u0131n kilitlendi\u011fi, Mart 2026 \u00f6ncesi sat\u0131n al\u0131nan oyunlar\u0131n ise sorunsuz \u00e7al\u0131\u015ft\u0131\u011f\u0131 g\u00f6r\u00fcld\u00fc.<\/p>\n\n\n\n

Sony Ne Diyor?<\/h2>\n\n\n\n

Sony, 29 Nisan 2026 itibar\u0131yla h\u00e2l\u00e2 resmi bir a\u00e7\u0131klama yapmad\u0131. Ancak PlayStation destek hatt\u0131na ba\u015fvuran kullan\u0131c\u0131lar \u00e7eli\u015fkili yan\u0131tlar ald\u0131. Bir destek temsilcisi “\u015eu anda oyuncular\u0131n dijital sat\u0131n al\u0131mlar\u0131n\u0131 her 30 g\u00fcnde bir yeniden do\u011frulamas\u0131 gibi bir zorunluluk bulunmuyor” derken, ba\u015fka bir destek yan\u0131t\u0131nda 30 g\u00fcnl\u00fck zamanlay\u0131c\u0131n\u0131n kas\u0131tl\u0131 olarak t\u00fcm yeni sat\u0131n al\u0131mlara uyguland\u0131\u011f\u0131 belirtildi.<\/p>\n\n\n\n

Kotaku’nun DoesItPlay kurucusu Clemens Istel ile yapt\u0131\u011f\u0131 g\u00f6r\u00fc\u015fmede ise farkl\u0131 bir tablo ortaya \u00e7\u0131kt\u0131. Istel, anonim bir kaynaktan ald\u0131klar\u0131 bilgiye g\u00f6re DRM katman\u0131n\u0131n “doland\u0131r\u0131c\u0131l\u0131k davran\u0131\u015flar\u0131n\u0131 engellemek” amac\u0131yla eklendi\u011fini, ancak kullan\u0131c\u0131lar\u0131n bunu g\u00f6rmemesi veya hissetmemesi gerekti\u011fini aktard\u0131. Istel’e g\u00f6re ilk lisans\u0131n otomatik olarak s\u0131n\u0131rs\u0131z bir ikinci lisansa d\u00f6n\u00fc\u015fmesi planlan\u0131yor, ancak bunun nas\u0131l ger\u00e7ekle\u015fece\u011fi h\u00e2l\u00e2 belirsiz.<\/p>\n\n\n\n

CMOS Pili Sorunu Neden Bu Kadar Kritik?<\/h2>\n\n\n\n

CMOS pili, konsolun dahili saatini \u00e7al\u0131\u015f\u0131r durumda tutan k\u00fc\u00e7\u00fck bir pildir. Bu pil zamanla \u00f6mr\u00fcn\u00fc tamamlar ve bu ka\u00e7\u0131n\u0131lmaz bir durumdur. Pil bitti\u011finde ve konsol \u00e7evrimd\u0131\u015f\u0131ysa, yeni DRM sistemi lisans\u0131 do\u011frulayam\u0131yor ve dijital oyunlar tamamen eri\u015filemez hale geliyor.<\/p>\n\n\n\n

Oyun koruma toplulu\u011fu bu duruma “CBOMB” (CMOS Bomb) ad\u0131n\u0131 veriyor. 2021’de de benzer bir sorun ya\u015fanm\u0131\u015f ve Sony sessizce bir firmware g\u00fcncellemesiyle sorunu \u00e7\u00f6zm\u00fc\u015ft\u00fc. Ancak \u015fimdi ayn\u0131 altyap\u0131n\u0131n yeniden aktif hale gelmesi, gelecekte Sony sunucular\u0131 kapat\u0131ld\u0131\u011f\u0131nda dijital k\u00fct\u00fcphanelerin tamamen eri\u015filemez olaca\u011f\u0131 endi\u015fesini do\u011furuyor.<\/p>\n\n\n\n

Xbox One Kar\u015f\u0131la\u015ft\u0131rmas\u0131 ve Oyuncu Tepkileri<\/h2>\n\n\n\n

Oyuncular\u0131n b\u00fcy\u00fck \u00e7o\u011funlu\u011fu bu durumu 2013’te Xbox One’\u0131n duyurdu\u011fu “her zaman \u00e7evrimi\u00e7i” politikas\u0131yla kar\u015f\u0131la\u015ft\u0131r\u0131yor. Microsoft o d\u00f6nemde yo\u011fun tepkiler \u00fczerine geri ad\u0131m atm\u0131\u015ft\u0131. Reddit’te bir kullan\u0131c\u0131 “Sony’nin Xbox One’a y\u00f6nelik DRM ele\u015ftirilerini kullan\u0131p \u015fimdi ayn\u0131 yolu izlemesi ikiy\u00fczl\u00fcl\u00fck” yazarken, bir di\u011feri “Xbox yeterince g\u00fc\u00e7l\u00fc bir rakip olmad\u0131\u011f\u0131nda i\u015fte b\u00f6yle oluyor, Sony t\u00fcketici kar\u015f\u0131t\u0131 hale geliyor” yorumunu yapt\u0131.<\/p>\n\n\n\n

ShiftDelete.Net’teki kullan\u0131c\u0131 yorumlar\u0131nda da tepkiler sert: “1998’den beri PlayStation kullan\u0131c\u0131s\u0131y\u0131m. PS6 almamay\u0131 ciddi ciddi d\u00fc\u015f\u00fcnmeye ba\u015flad\u0131m” diyen bir okuyucu, durumun ciddiyetini \u00f6zetliyor. Webtekno’nun haberine g\u00f6re ise konu T\u00fcrk oyuncu toplulu\u011funda da h\u0131zla yay\u0131ld\u0131 ve “sat\u0131n ald\u0131\u011f\u0131m\u0131z oyunlar ger\u00e7ekten bizim mi?” sorusu yeniden g\u00fcndeme geldi.<\/p>\n\n\n\n

Dijital Oyun Sahipli\u011fi Tart\u0131\u015fmas\u0131 Nereye Gidiyor?<\/h2>\n\n\n\n

Bu kriz, dijital oyun sahipli\u011fi meselesini yeniden \u00f6n plana ta\u015f\u0131d\u0131. Avrupa’da “Stop Killing Games” vatanda\u015f giri\u015fimi 1.294.188 do\u011frulanm\u0131\u015f imzayla Avrupa Komisyonu e\u015fi\u011fini ge\u00e7ti ve art\u0131k resmi olarak incelenmesi gereken bir konu haline geldi. Giri\u015fimin amac\u0131, yay\u0131nc\u0131lar\u0131n sat\u0131n al\u0131nan oyunlar\u0131 daha sonra oynanamaz hale getirmesinin \u00f6n\u00fcne ge\u00e7mek.<\/p>\n\n\n\n

Sony ayr\u0131ca \u0130ngiltere’de PlayStation Store \u00fczerinden dijital oyun ve eklenti sat\u0131\u015flar\u0131nda tekel konumunu k\u00f6t\u00fcye kulland\u0131\u011f\u0131 iddias\u0131yla yakla\u015f\u0131k 2 milyar sterlinlik (yakla\u015f\u0131k 2,7 milyar dolar) bir davayla kar\u015f\u0131 kar\u015f\u0131ya. Reuters’a g\u00f6re dava, yakla\u015f\u0131k 12 milyon \u0130ngiltere’li t\u00fcketici ad\u0131na y\u00fcr\u00fct\u00fcl\u00fcyor. Bu DRM krizi, davan\u0131n arg\u00fcmanlar\u0131n\u0131 daha da g\u00fc\u00e7lendirebilir.<\/p>\n\n\n\n

Dijital oyun sat\u0131\u015flar\u0131n\u0131n toplam sat\u0131\u015flar\u0131n y\u00fczde 83’\u00fcn\u00fc olu\u015fturdu\u011fu g\u00fcn\u00fcm\u00fczde, milyonlarca oyuncunun bu k\u0131s\u0131tlamadan do\u011frudan etkilenme potansiyeli bulunuyor.<\/p>\n\n\n\n

Oyuncular\u0131n Merak Etti\u011fi Konular<\/h2>\n\n\n\n

Konsolumu her 30 g\u00fcnde bir internete ba\u011flamam yeterli mi?<\/h3>\n\n\n\n

Evet, mevcut bilgilere g\u00f6re konsolun 30 g\u00fcn i\u00e7inde en az bir kez PSN sunucular\u0131na ba\u011flanmas\u0131 lisans\u0131 yeniliyor. Ba\u011flant\u0131 sa\u011fland\u0131\u011f\u0131nda zamanlay\u0131c\u0131 s\u0131f\u0131rlan\u0131yor ve oyunlar normal \u00e7al\u0131\u015fmaya devam ediyor.<\/p>\n\n\n\n

Eski dijital oyunlar\u0131m risk alt\u0131nda m\u0131?<\/h3>\n\n\n\n

Hay\u0131r. Mart 2026 g\u00fcncellemesinden \u00f6nce sat\u0131n al\u0131nan dijital oyunlar bu DRM sisteminden etkilenmiyor. Sorun yaln\u0131zca g\u00fcncellemeden sonra yap\u0131lan yeni sat\u0131n al\u0131mlar\u0131 kaps\u0131yor.<\/p>\n\n\n\n

Fiziksel oyunlar bu durumdan etkileniyor mu?<\/h3>\n\n\n\n

\u015eu ana kadar yap\u0131lan testlerde fiziksel disk oyunlar\u0131nda b\u00f6yle bir k\u0131s\u0131tlama tespit edilmedi. Ancak bir\u00e7ok fiziksel oyun da g\u00fcncelleme ve ek i\u00e7erik i\u00e7in internet ba\u011flant\u0131s\u0131 gerektiriyor.<\/p>\n\n\n\n

Sony bu durumu d\u00fczeltecek mi?<\/h3>\n\n\n\n

Sony hen\u00fcz resmi bir a\u00e7\u0131klama yapmad\u0131. DoesItPlay’in anonim kayna\u011f\u0131na g\u00f6re DRM kas\u0131tl\u0131 olarak eklendi, ancak kullan\u0131c\u0131lar\u0131n bunu fark etmemesi gerekiyordu. 2021’deki benzer CMOS sorununun sessizce d\u00fczeltilmesi, Sony’nin bu sefer de sessizce g\u00fcncelleme yapabilece\u011fine i\u015faret ediyor, ancak bu kesin de\u011fil.<\/p>\n\n\n\n

\u0130nternet eri\u015fimim k\u0131s\u0131tl\u0131ysa ne yapabilirim?<\/h3>\n\n\n\n

Uzak b\u00f6lgelerde ya\u015fayan, askerlik g\u00f6revi yapan veya uzun s\u00fcreli seyahatte olan oyuncular i\u00e7in bu k\u0131s\u0131tlama ciddi bir sorun olu\u015fturuyor. \u015eu an i\u00e7in tek \u00e7\u00f6z\u00fcm, 30 g\u00fcnl\u00fck s\u00fcre dolmadan \u00f6nce k\u0131sa bir internet ba\u011flant\u0131s\u0131 sa\u011flamak. Mobil hotspot bile bu do\u011frulamay\u0131 yapabilir, ancak her ko\u015fulda m\u00fcmk\u00fcn olmayabilir.<\/p>\n\n\n\n

Sonu\u00e7: Sessizlik En K\u00f6t\u00fc Strateji<\/h2>\n\n\n\n

Sony’nin bu konudaki sessizli\u011fi, durumu her ge\u00e7en g\u00fcn daha da k\u00f6t\u00fcle\u015ftiriyor. PlayStation destek biriminin \u00e7eli\u015fkili yan\u0131tlar\u0131 g\u00fcvensizli\u011fi art\u0131r\u0131rken, ba\u011f\u0131ms\u0131z testler DRM sisteminin ger\u00e7ek oldu\u011funu ve oyunlar\u0131 fiilen kilitledi\u011fini ortaya koyuyor. Avrupa’daki dijital haklar tart\u0131\u015fmalar\u0131 ve \u0130ngiltere’deki milyar dolarl\u0131k dava g\u00f6z \u00f6n\u00fcne al\u0131nd\u0131\u011f\u0131nda, Sony’nin bu konuda net bir a\u00e7\u0131klama yapmas\u0131 art\u0131k ka\u00e7\u0131n\u0131lmaz g\u00f6r\u00fcn\u00fcyor.<\/p>\n\n\n\n

Geli\u015fmeleri yak\u0131ndan takip etmeye devam edece\u011fiz. PlayStation ekosistemiyle ilgili g\u00fcncel haberler i\u00e7in Sony’nin PS5 fiyat zamm\u0131 karar\u0131n\u0131<\/a> da inceleyebilirsiniz.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

Sony’nin Mart 2026 g\u00fcncellemesiyle PS4 ve PS5 dijital oyunlar\u0131na eklenen 30 g\u00fcnl\u00fck lisans do\u011frulama sistemi, oyun d\u00fcnyas\u0131nda dijital m\u00fclkiyet tart\u0131\u015fmas\u0131n\u0131 yeniden alevlendirdi.<\/p>\n","protected":false},"author":5,"featured_media":2930,"comment_status":"open","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[319],"tags":[],"class_list":["post-2929","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-genel"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.gamermarkt.com\/blog\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/2929","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.gamermarkt.com\/blog\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.gamermarkt.com\/blog\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.gamermarkt.com\/blog\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/users\/5"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.gamermarkt.com\/blog\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=2929"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/www.gamermarkt.com\/blog\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/2929\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":2931,"href":"https:\/\/www.gamermarkt.com\/blog\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/2929\/revisions\/2931"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.gamermarkt.com\/blog\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/media\/2930"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.gamermarkt.com\/blog\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=2929"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.gamermarkt.com\/blog\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=2929"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.gamermarkt.com\/blog\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=2929"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}